W przestrzeni kosmicznej dochodzi do deformacji mózgu
14 stycznia 2026, 11:07Loty w kosmos są obciążające dla ludzkiego organizmu i wiążą się z licznymi zagrożeniami zdrowotnymi. Wiemy, że w warunkach mikrograwitacji dochodzi do utraty masy kostnej, osłabienia mięśni, serca czy rozwoju kamieni nerkowych. W ostatnich latach nauka donosiła, że pobyt poza Ziemią prowadzi do szybszego niszczenia czerwonych krwinek przez organizm, osłabienia wzroku, przy braku odpowiedniej grawitacji zmienia się kształt gałki ocznej, dochodzi do uszkodzenia komórek nerwowych. Teraz dowiadujemy się, że bez ziemskiej grawitacji mózg rozciąga się, zmienia kształt i się kurczy.
CsF2 - najdokładniejszy zegar świata
29 sierpnia 2011, 10:19Najbardziej dokładnym zegarem na świecie jest brytyjski zegar atomowy wykorzystywany przez National Physical Laboratory (NPL). Do takich wniosków doszli autorzy artykułu, który ukaże się w piśmie Metrologia. Zegar jest dwukrotnie bardziej dokładny niż sądzono. Może on spóźnić się lub przyspieszyć o sekundę raz na 138 milionów lat.
Zastępnik dla masła kakaowego: masło z mango
8 września 2016, 06:07Naukowcy z Bangor University zaproponowali rozwiązanie kryzysu czekoladowego (ludzie zjadają więcej kakao, niż z różnych względów producenci są w stanie zapewnić). Wg nich, masło kakaowe można zastąpić masłem z nepalskiego mango (Mangifera sylvatica).
Najszybszy tranzystor na świecie
13 grudnia 2006, 21:08Naukowcy z University of Illinois pobili swój własny rekord. Zaprezentowali bowiem najszybszy tranzystor na świecie.
Niezwykły biały karzeł pulsar rzuci światło na ewolucję gwiazd
20 czerwca 2023, 17:23Białe karły to pozostałości po gwiazdach niedużych gwiazdach. Zbudowane są ze zdegenerowanej materii. Ich masa jest porównywalna z masą Słońca, ale wielkością przypominają Ziemię. Zespół naukowy, na czele którego stoją astronomowie z University of Warwick doniósł o odkryciu drugiego białego karła, który jest pulsarem, obracającą się gwiazdą emitującą wiązkę promieniowania elektromagnetycznego. To niezwykłe odkrycie – dotychczas znaliśmy pulsary, którymi były gwiazdy neutronowe – pozwoli na lepsze zrozumienie ewolucji gwiazd.
Żegnamy Birutė Galdikas, ostatnią z wielkich „Trimates Leakeya”
27 marca 2026, 17:47Przed trzema dniami zmarła Birutė Galdikas, ostatnia z „Trimates Leakeya” (termin „trimate” pochodzi od połączenia „tri” z „primate”). Tym mianem określano trzy słynne badaczki dużych małp człekokształtnych w ich naturalnym środowisku: zamordowaną w 1985 roku badaczkę goryli Dian Fossey, Jane Goodall, badaczkę szympansów o której śmierci informowaliśmy w ubiegłym roku, oraz Birute Galdiskas, która przez 50 lat badała orangutany i walczyła o ocalenie tych niezwykłych zwierząt.
Małpa naga przez bieganie
16 września 2011, 08:31W porównaniu do zwierząt podobnej wielkości ludzie wyglądają zupełnie inaczej. Nie dość, że poruszają się na dwóch nogach, to są pozbawieni włosów. Różnica ta od dawna fascynowała naukowców, lecz dopiero dzięki nowoczesnym modelom komputerowym potwierdziło się, że przyczyn utraty owłosienia należy upatrywać w bieganiu. Podczas polowania liczy się każda sekunda i chłodzenie. W końcu na czas zawodów sportowcy również często się golą.
Wiadomo, jak działa hormon uwalniany w czasie ruchu
5 października 2016, 09:18Naukowcy wykazali, w jaki sposób iryzyna, hormon wydzielany m.in. przez mięśnie szkieletowe w czasie aktywności fizycznej, indukuje proces konwersji białych adipocytów w beżową tkankę tłuszczową i hamuje tworzenie białej tkanki tłuszczowej.
Dwujęzyczność opóźnia początek demencji
14 stycznia 2007, 17:33Kanadyjscy naukowcy twierdzą, ze osoby w pełni dwujęzyczne, które codziennie przez większość swojego życia posługują się oboma językami, mogą opóźnić początki demencji nawet o 4 lata (w porównaniu do ludzi władających tylko jednym językiem).
Niezwykły system odwadniający z chińskiej epoki kamienia. Powstał bez władzy centralnej
16 sierpnia 2023, 08:18Najstarszy w Chinach system odwadniający, wykonany z ceramicznych rur, dowodzi, że neolityczni mieszkańcy stanowiska Pingliangtai byli zdolni do tworzenia złożonych struktur inżynieryjnych bez potrzeby odwoływania się przy tym do scentralizowanej władzy. Naukowcy z University College London (UCL) opisali na łamach Nature Water pochodzący sprzed 4000 lat, z okresu kultury Longshan, system, który powstał dzięki współpracy lokalnej społeczności. Nie znaleziono tam śladów istnienia władzy centralnej.
